20/08/2026
„Mąż ma takie miejsce, jakie sam stworzył w naszym ogrodzie.”
Kiedy przeczytałam te słowa po montażu, pomyślałam: właśnie po to tworzymy nagrobki w ten sposób.
Pan Tomasz kochał naturę. Kochał swój ogród. Sadził rośliny, pielęgnował je i tworzył wokół siebie przestrzeń, w której po prostu dobrze się czuł.
Dlatego jego żona nie chciała dla niego zwykłego nagrobka.
Chciała stworzyć miejsce, które będzie jego.
Takie, na które spojrzy i pomyśli:
„Tak. Jemu by się tutaj podobało.”
Zaprojektowaliśmy więc nagrobek skalny przypominający niewielki ogród.
Jego ramę wykonaliśmy ręcznie z drobnych, nieregularnych elementów łupka. Wewnątrz pozostawiliśmy przestrzeń na ziemię, kamienie i żywe rośliny.
I było to spore wyzwanie, ponieważ cały nagrobek powstał na betonowym grobowcu. Trzeba było zaprojektować wszystko tak, aby nawet na betonowej konstrukcji można było stworzyć prawdziwy, żyjący ogród.
Kiedy kończyliśmy montaż, przyszła potężna ulewa.
Nie zdążyliśmy już posadzić roślin.
Następnego dnia zrobili to przyjaciele wraz z rodziną.
I wtedy ten nagrobek naprawdę ożył.
Pojawiły się rośliny, które Pan Tomasz sam sadził i pielęgnował w swoim ogrodzie. A pomiędzy nimi znalazł się nawet kamień z jego akwarium, przyniesiony przez żonę.
Potem dostałam od niej wiadomość:
„Mąż ma takie miejsce, jakie sam stworzył w naszym ogrodzie. Rośliny wszystkie, które sadził i pielęgnował. Myślę, że w Jego stylu.”
I chyba trudno o piękniejsze podsumowanie tej realizacji.
Bo nagrobek nie musi być tylko kamieniem, nazwiskiem i datami.
Może opowiadać historię człowieka.
Może przypominać o tym, co kochał.
Może mieć jego charakter.
Może sprawić, że odwiedzając to miejsce, czujemy, że naprawdę zostało stworzone dla niego, a nie dla kogokolwiek.
Jeżeli właśnie takiego nagrobka szukasz dla bliskiej Ci osoby, nie wybieraj tylko kamienia.
Opowiedz mi o człowieku, którego chcesz upamiętnić. A ja pomogę Ci stworzyć miejsce, które będzie naprawdę jego.
Zapraszam na moją wystawę nagrobków we Wrocławiu.
Anna Tomasiewicz | Pani od Nagrobków
ul. Pełczyńska 97, Wrocław
Tel. 537 830 406