23/08/2026
🚉 Dlaczego szyna ma właśnie taki przekrój?
𝐉𝐞𝐣 𝐤𝐬𝐳𝐭𝐚ł𝐭 przypominający literę „I” 𝐧𝐢𝐞 𝐣𝐞𝐬𝐭 𝐩𝐫𝐳𝐲𝐩𝐚𝐝𝐤𝐨𝐰𝐲. Każda część szyny pełni inne zadanie:
🔹 𝐒𝐳𝐞𝐫𝐨𝐤𝐚 𝐠ł𝐨́𝐰𝐤𝐚 tworzy powierzchnię, po której toczą się koła. Musi wytrzymywać ogromny nacisk, tarcie oraz wieloletnie zużycie.
🔹 𝐒𝐳𝐞𝐫𝐨𝐤𝐚 𝐬𝐭𝐨𝐩𝐤𝐚 stabilizuje szynę, rozkłada obciążenie na podkład i umożliwia jej solidne zamocowanie.
🔹 Najciekawsza jest jednak 𝐬𝐳𝐲𝐣𝐤𝐚, pełniąca rolę podobną do środnika w dwuteowniku.
Podczas przejazdu pociągu szyna pracuje jak belka poddawana zginaniu. Naprężenia od zginania są największe w częściach najbardziej oddalonych od tzw. osi obojętnej - dlatego duża część stali znajduje się w główce i stopce.
W rejonie szyjki naprężenia normalne od zginania są mniejsze, więc jej wykonanie na pełną szerokość nie dawałoby proporcjonalnego wzrostu sztywności. Zwiększyłoby natomiast masę szyny i ilość potrzebnej stali.
Nie oznacza to jednak, że szyjka ma łatwe zadanie:
▪️ łączy główkę ze stopką i utrzymuje między nimi odpowiednią odległość,
▪️ przenosi przede wszystkim siły ścinające,
▪️ uczestniczy w przenoszeniu obciążeń bocznych i skręcających,
▪️ musi wytrzymywać miliony cykli zmiennych obciążeń bez pękania i odkształcania.
Dlatego nie może być ani zbyt gruba, ani zbyt cienka. Jej wymiary są wynikiem kompromisu między wytrzymałością, sztywnością, trwałością i masą całej szyny.
W szyjce wykonuje się również otwory pod śruby w szynach łączonych za pomocą łubków. Każdy taki otwór i punkt mocowania musi być jednak dokładnie zaprojektowany, ponieważ może powodować lokalne skupienie naprężeń.
Dzięki temu szyna jest bardzo wytrzymała dokładnie tam, gdzie tego potrzebuje, a przy tym lżejsza i bardziej ekonomiczna niż pełny stalowy profil.
To nie tylko charakterystyczny kształt - 𝐭𝐨 𝐩𝐫𝐞𝐜𝐲𝐳𝐲𝐣𝐧𝐢𝐞 𝐳𝐚𝐩𝐫𝐨𝐣𝐞𝐤𝐭𝐨𝐰𝐚𝐧𝐚 𝐤𝐨𝐧𝐬𝐭𝐫𝐮𝐤𝐜𝐣𝐚, 𝐰 𝐤𝐭𝐨́𝐫𝐞𝐣 𝐤𝐚𝐳̇𝐝𝐲 𝐟𝐫𝐚𝐠𝐦𝐞𝐧𝐭 𝐦𝐚 𝐬𝐰𝐨𝐣𝐞 𝐳𝐚𝐝𝐚𝐧𝐢𝐞.🚆
Wejdź na naszą stronę www.grupamartin. pl, sprawdź nasze realizacje i pełen zakres usług jakie świadczymy.
