06/06/2026
🌧️🏠 මේ දවස්වල වහින වැස්සත් එක්ක Facebook එකේ හැමතැනම යන කතාවක් තමයි, "ලංකාවට Box Type ගෙවල් හරියන්නේ නැහැ" කියන එක.
වැස්සට තෙමෙනවා, වතුර බේරෙනවා, ඇතුළ රත් වෙනවා... ඇත්තටම වරද තියෙන්නේ Box හැඩයේද? නැත්නම් අපි ඒක ලංකාවට ගළපාගත්ත විදිහේද?
Architect විදිහට මේ ගැන ඇත්තම කතාව සහ තාක්ෂණික පැත්ත පැහැදිලි කරලා දෙන්නම්. 👇
📐 1. ඇත්තටම "Box Type" කියලා වාස්තුවිද්යාත්මක ක්රමයක් නැහැ!
අපි මේ 'පෙට්ටි ගෙවල්' කියලා කියන්නේ Modern / Minimalist Architecture (නූතන සරල වාස්තුවිද්යාව) වලටයි. බිත්ති පේළි කෙලින් තියෙන, පැතලි වහලවල් තියෙන නිර්මාණ දැක්කම අපේ අය ඒවට "Box" කියන්න පුරුදු වුණා. ලෝකෙම පිළිගත්ත මේ ක්රමය ලංකාවට විතරක් වරදින්නේ ඇයි?
☀️🌧️ 2. ලංකාවේ දේශගුණය (Tropical Climate) අමතක කිරීම
ලංකාව කියන්නේ අධික වැස්සක් වගේම තද අව්වක් තියෙන නිවර්තන කලාපීය රටක්. මැදපෙරදිග වගේ වියළි රටවල් වල හදන විදිහටම, කිසිම වෙනසක් නැතුව ලංකාවේ Slab එකක් ගැහුවොත් ඒක අසාර්ථක වෙනවා. වරද තියෙන්නේ Concept එකේ නෙවෙයි, ලංකාවේ දේශගුණයට ඒක ගළපා නොගැනීමයි.
📱 3. Pinterest / Instagram පින්තූර කොපි කිරීමේ විපාක
Architecture කියන්නේ පින්තූරයක් බලාගෙන කොපි කරන එකක් නෙවෙයි, තමන්ගේ රටේ පරිසරයට ගැලපෙන සේ ශිල්පීය ක්රම භාවිත කරලා කරන දෙයක්.
- අන්තර්ජාලයේ මායාව: අපි ඉන්ටර්නෙට් එකෙන් දකින ගෙවල් හදලා තියෙන්නේ අවුරුද්දටම මිලිමීටර් කිහිපයක් වහින රටවල් වල වෙන්න පුළුවන්. පැයට මිලිමීටර් 100 කට වඩා වහින අපේ මෝසම් වැසි ඒවට ඔරොත්තු දෙන්නේ නැහැ.
- සියුම් බෑවුම: ඕනෑම concrete slab එකක් වතුපිටින් සමතලාවට පෙනුණට, ඒක ඇතුළතින් වතුර බැස යන්න සියුම් බෑවුමක් සහ නිසි ජලාපවහන සැලැස්මක් තිබිය යුතුමයි. නිකන්ම slab එකක් ගැහුවම වතුර පිරිලා බිත්ති දිගේ බේරෙනවා.
- රස්නය: කොන්ක්රීට් කියන්නේ රස්නය රඳවා ගන්නා ද්රව්යයක්. දවල්ට රත් වුණාම රෑ තිස්සේ ඒ රස්නය ගේ ඇතුළට එනවා. මේවට තාප නිරෝධක (Insulation), ඝනකමින් වැඩි බිත්ති හෝ හරිත වහලවල් (Roof gardens) භාවිත නොකළොත් ගේ ඇතුළ Oven එකක් වගේ වෙනවා.
🛠️ 4. නිර්මාණකරුවන් විදිහට අපි මේක විසඳන්නේ කොහොමද?
අපිට Box එකේ තියෙන සරල, ලස්සන පෙනුම රැකගෙන වැස්සට සහ අව්වට මුහුණ දෙන්න තාක්ෂණය පාවිච්චි කරන්න වෙනවා.
- Hidden Roofs: පිටතට පෙට්ටියක් වගේ පෙනුණට, ඇතුළෙන් සාමාන්ය බෑවුම් වහලක් ගහලා, වතුර බැස යන්න සඟවපු පීලි යොදන්න පුළුවන්. ආරක්ෂාව වගේම ලස්සන දෙකම ලැබෙනවා.
- Multi-layer Waterproofing: Slab එකක් දානවාම නම් ඒ සඳහාම විශේෂිත වෘත්තීය Waterproofing chemical සහ ක්රමවේද පාවිච්චි කරන්නම ඕනේ.
- Overhangs / Canopy: බිත්ති සහ වීදුරු කෙළින්ම වැස්සට තෙමෙන එක සහ අව්ව වැටෙන එක නතර කරන්න ලොකු ආලින්ද (Verandahs) හෝ Canopy එකතු කිරීම.
- මැද මිදුල්: ගේ ඇතුළේ රස්නය පිටවෙලා යන්න සහ වාතාශ්රය ලැබෙන්න නිවැරදි තැන්වල මැද මිදුල් සහ Ventilation shafts සැලසුම් කිරීම.
🔍 5. වැදගත්ම දේ: ජල කාන්දුවීම් වළකන "Technical Detailing"
"Box" ගෙවල් බොහෝ වෙලාවට Fail වෙන්නේ සැලසුමේ වරදක් නිසා නෙවෙයි, ඉදිකිරීම් කරද්දී මේ කියන සියුම් තාක්ෂණික නිමාවන් (Detailing) මඟහරින නිසයි. වැස්සෙන් බේරෙන්න මේ දේවල් අනිවාර්යයි
- Correct Roof & Gutters (නිවැරදි වහල සහ පීලි): Hidden roof දාද්දී පාවිච්චි කරන පීලි වල පළල සහ ගැඹුර ලංකාවේ මෝසම් වැස්සකදී එන වතුර ධාරිතාවයට ඔරොත්තු දෙන පරිදි (Over-sized) හදන්න ඕනේ. නැත්නම් පීල්ල උතුරලා ගේ ඇතුළට වතුර දානවා.
- Flashing & Counter-Flashing: වහල සහ පැරපට් බිත්තිය එකතු වෙන සන්ධිය (Joint) තමයි වතුර යන්න වැඩිම ඉඩක් තියෙන තැන. මෙතනදී නිවැරදිව Metal Flashing එකක් දාලා, ඒක බිත්තිය ඇතුළට කපා කාවද්දන්න (Counter-flashing) ඕනේ. නිකන්ම සිමෙන්ති තට්ටුවක් (Mortar fillet) දැම්මොත් කාලයකදී ඒක පුපුරලා වතුර කාන්දු වෙනවා.
- Drip Grooves: ජනෙල් සහ දොරවල් වලට ඉහළින් තියෙන Canopy එකේ හෝ ස්ලැබ් එකේ යට පැත්තෙන් "Drip Groove" (වතුර බස්සන කැපුම් පටියක්) යෙදිය යුතුමයි. නැත්නම් වැසි වතුර slab එක දිගේ ඇවිත් කෙළින්ම ජනෙල් රාමුව ඇතුළට කාන්දු වෙනවා.
- Silicon Sealants & Window Detailing: වීදුරු සහ ඇලුමිනියම් ජනෙල් සවි කිරීමේදී උසස් තත්ත්වයේ Weather-proof Silicon Sealants පාවිච්චි කරන්නම ඕනේ. ඒ වගේම ජනෙල් පඩිය (Window Sill) පිටතට බෑවුම් වන පරිදි නිමවා තිබීම අත්යවශ්යයි.
💡 වැරැද්ද තියෙන්නේ "Box" හැඩයේ නෙවෙයි. Architecture කියන්නේ කලාවක් වගේම විද්යාවක්. පින්තූරයක් බලලා කොපි කරන්නේ නැතුව, ලංකාවේ වැස්ස, අව්ව, සුළඟ සහ මේ කියන Technical Detailing ගැන මනා අවබෝධයක් තියෙන වෘත්තීය Architect කෙනෙක් හෝ සුදුසුකම් ඇති අයෙක් ලවා ඔබේ සිහින නිවස සැලසුම් කරගන්න. එතකොට වැස්ස දවසටත් බය නැතුව නිදහසේ ඉන්න පුළුවන්.
👇 ඔයාලා මොකද හිතන්නේ? ලංකාවට Box ගෙවල් හරියන්නේම නැද්ද? ඔයාලගේ අදහස් Comment එකක් දාන්න.
